ශ්‍රී ලංකාවේ සාම්ප්‍රදායික නොවන පුනර්ජනනීය බලශක්ති (NCRE) අංශයේ සංවර්ධනය

ඉතිහාසය

sub_page-news

දැනට පවත්නා පරිදි බලශක්ති උත්පාදනය සඳහා ඇති ප්‍රධාන දේශීය සම්පත ජල විදුලිබල උත්පාදනය වන බැවින් රටේ ජල විදුලිබල ජනන විභවතාව එහි පූර්ණ ධාරිතාවයෙන් සංවර්ධනය කිරීමට බලශක්ති අංශය සඳහා වන ශ්‍රී ලංකා රජයේ ප්‍රතිපත්ති නියමයන් මගින් අපේක්ෂා කෙරෙයි. මෙම ප්‍රතිපත්තිය යටතේ, සියලුම විශාල පරිමාණයේ ජල විදුලිබල උත්පාදන පහසුකම්, නිශ්චය කළ හැකි යම් කාලයක් සඳහා රජයේ පාලනය යටතේ පැවතිය යුතු යයි අපේක්ෂා කෙරේ. කුඩා පරිමාණයේ ජල විදුලි බලාගාරයන්ගෙන් විදුලිබල උත්පාදනය සඳහා පෞද්ගලික අංශයේ මූල්‍ය සම්පාදනයන් උපයෝගී කරගනු ලැබෙයි.

කුඩා ජලවිදුලිබල නිෂ්පාදන අංශයේ සංවර්ධනය සඳහා ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය මගින් සලසාලනු ලැබූ අනුග්‍රහය

පුහුණු කටයුතු හා ශක්‍යතා(capacity) වර්ධනය, පූර්ව ශක්‍යතා(feasibility) අධ්‍යයනයන් සහ සම්පත් ඇගයුම් ඇතුලුව පෞද්ගලික අංශයට අවශ්‍ය ආධාර ලබා දෙමින් 1990 ගණන්වල මූල් භාගයේ සිට ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය මගින් පුනර්ජනනීය බලශක්ති භාවිතය මගින් විදුලිබල උත්පාදනය ප්‍රවර්ධනය කරනු ලැබ ඇත.

නව බලාගාරයක් ඉදිකිරීම වෙනුවට, යලි විකුණුම සඳහා නිෂ්පාදිතය වෙනත් පාර්ශවයක් වෙතින් මිලදී ගැනීම මගින් නිෂ්පාදකයෙකු විසින් මගහරනු ලබන පිරිවැය මූලධර්මය (වළකාලන ලද පිරිවැය මූලධර්මය-Avoided cost principle) මත පදනම්ව විදුලි බලය මිලදී ගැනීමේ මිල ගණනය කිරීමේ පරිපාටියක් ඇතුළත් වූ, විදුලිය මිලදී ගැනීමේ ප්‍රමිත ගිවිසුමක් ප්‍රකාශයට පත් කිරීමත් සමග කුඩා පරිමාණයේ විදුලිබල නිෂ්පාදකයන් වෙතින් ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය මගින් විදුලිබලය මිලදී ගැනීමේ පිලිවෙත්, 1997 වර්ෂයේ ආරම්භයේ සිට නියමානුකූල බවට පත් කරනු ලැබීය. සියලුම මූලාශ්‍රයන්ගෙන් යුත්, මෙගාවොට් 10 ට අඩු ධාරිතාවයක් ඇති විදුලිබලාගාරයන් වෙත මෙය පිරිනමනු ලැබීය.

අධික පිරිවැයක් දැරීමට සිදුව ඇති තාප විදුලිබල උත්පාදනයේ සිට විදුලිබල අංශය විවිධාංගීකරණය කිරීමේ ක්‍රියාමාර්ගයක් ලෙස, පුනර්ජනනීය බලශක්ති ව්‍යාපෘති සංවර්ධනය කිරීම රජය මගින් හඳුනාගනු ලැබ ඇත. එබැවින්, (කුඩා ජල විදුලිබල, ජීව ස්කන්ධ, සුළං ආදී) පුනර්ජනනීය බලශක්ති සංවර්ධනය සඳහා අවශ්‍ය දිරිගැන්වීම් හා ආධාර සපයනු ලැබීය. තවද, විදුලිබල උත්පාදනයේදී උපායමාර්ගික අරමුණක් ලෙස විවිධ ඉන්ධන භාවිතය හා බලශක්ති සුරක්ෂිතතාව මෙම උපායමාර්ගයේ කොටසක් ලෙස, ජාතික බලශක්ති ප්‍රතිපත්තිය මගින් 2006 දී හඳුනා ගනු ලැබ ඇත. මෙම අරමුණ ඇතිව, වළකාලන ලද පිරිවැය මත පදනම් වූ අයක්‍රමය (avoided cost based tariff) වෙනුවට මිල පදනම් කොටගත්, තාක්ෂණ විශේෂී, මට්ටම් තුනකින් යුත් අයක්‍රමයක් 2007 වසරේ සිට හඳුන්වා දීමට පියවර ගනු ලැබ ඇත.

සාර්ථකත්වයට ඉවහල් වූ මූලික කරුණු

ග්‍රාමීය ආර්ථික සංවර්ධනය සඳහා පුනර්ජනනීය බලශක්ති ව්‍යාපෘතිය මගින් දිගු කාලීන සහනදායී මූල්‍ය සම්පාදන කටයුතු සිදුකිරීම

පුනර්ජනනීය බලශක්තිය සංවර්ධනය වේගවත් කිරීමට මෙන්ම සම්ප්‍රදායික නොවන පුනර්ජනනීය බලශක්ති පරිහරණය බලශක්ති ක්ෂේත්‍රය තුළට එක් කිරීම සම්බන්ධයෙන් රජය සතු වගකීමේ කොටසක් ලෙස, ලෝක බැංකුව හා ගෝලීය පරිසර පහසුකම (Global Environment Facility) යන ආයතන දෙක මගින් ආධාර කරනු ලැබූ, ග්‍රාමීය ආර්ථික සංවර්ධනය සඳහා වන පුනර්ජනනීය බලශක්ති ව්‍යාපෘතිය, ශ්‍රී ලංකා රජය මගින් අනුමත කරනු ලැබීය. ග්‍රාමීය ආර්ථික සංවර්ධනය සඳහා වන පුනර්ජනනීය බලශක්ති ව්‍යාපෘතිය මගින් විදුලි සැපයුම ලබා ගැනීමේ අවස්ථාව සලසාලමින් ග්‍රාමීය ප්‍රදේශයන්හි ආර්ථික දියුණුව අභිවර්ධනය කිරීමට හා ජීවන තත්ත්වය වැඩි දියුණු කිරීමට සහ අඩු අරමුදල් සම්පාදනයක් සහිත කුඩා පරිමානයේ ජල විදුලි ව්‍යාපෘති සඳහා මුල්‍ය සහයෝගිතාව ව්‍යාප්ත කිරීමට ශ්‍රී ලංකා රජය අපේක්ෂා කරයි. ග්‍රාමීය ආර්ථික සංවර්ධනය සඳහා වන පුනර්ජනනීය බලශක්ති ව්‍යාපෘතිය ක්‍රියාවෙහි යොදවන ඒජන්සි ආයතනය වනුයේ, මුදල් සහ ක්‍රම සම්පාදන අමාත්‍යාංශයයි. ව්‍යාපෘතිය ක්‍රියාත්මක කිරීම, සම්බන්ධීකරණය හා කළමනාකරණය, ලංකා සංවර්ධන මූල්‍ය සංස්ථා (DFCC) බැංකුව තුළ ස්ථාපනය කරනු ලැබ ඇති පරිපාලන ඒකකයේ වගකීම වේ.

ප්‍රමිත බලශක්ති මිලදී ගැනීමේ ගිවිසුමේ සාධනීය ලක්ෂණ

ප්‍රමිත බලශක්ති මිලදී ගැනීමේ ගිවිසුම ලෝක බැංකුවේ ආධාර ඇතිව වැඩිදියුණු කරනු ලැබූ අතර සම්මත නියමයන් හා කොන්දේසි ඇතුළත් කොට කෙටුම්පත් කරනු ලැබීය. මෙම ව්‍යාපෘතිය මගින් නිෂ්පාදනය කරනු ලබන සම්පූර්ණ බලශක්ති ප්‍රමාණය, ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය මගින් මිලදී ගනු ලබනු ඇති අතර මෙම පහසුකම (Facility) මගින් විදුලිය බෙදා නොහැරීම සම්බන්ධයෙන් දඬුවමක් නොකෙරෙනු ඇත.

පහත සඳහන් බලශක්ති මූලාශ්‍රයන් සම්ප්‍රදායික නොවන ප්‍රනර්ජනනීය බලශක්ති මූලයන් ලෙස සැලකේ
  • ජල විදුලිබලය (කුඩා ජලවිදුලි බලාගාර)
  • සුළං බලශක්තිය
  • ජෛව ස්කන්ධ (ඩෙන්ඩ්‍රෝ) බලශක්තිය
  • කෘෂිකාර්මික හා කාර්මික අපද්‍රව්‍ය මගින් නිපදවන බලශක්තිය
  • නගර සභා කැළිකසළ භාවිතයෙන් නිපදවන බලශක්තිය
  • අපද්‍රව්‍ය භාවිතයෙන් තාප ප්‍රතිසාධන බලශක්තිය නිපදවීම(Waste Heat Recovery Energy)
  • තරංග බලශක්තිය
  • සූර්ය බලශක්තිය

වැඩි දුර තොරතුරු සදහා

ලිපිනය

බලශක්ති මිලදී ගැනීම් ශාඛාව

සම්ප්‍රේෂණ අංශය

ලංකා විදුලි බල මණ්ඩලය ,

6 වෙනි මහල ,

අංක .50,ශ්‍රීමත් චිත්තම්පලම් ඒ , ගාඩිනර් මාවත කොළඹ -02 ,

විද්‍යුත් තැපෑල eeppp@ceb.lk
දුරකථන අංක (+94) 11-2344775
ෆැක්ස් (+94) 11-2344774
වෙබ් අඩවිය www.ceb.lk

ජාතික බලශක්ති ප්‍රතිපත්තිය

sub_page-news

වසර 2015 දී පුනර්ජනනීය බල ශක්ති ප්‍රභවයන්ගෙන් ජාතික විදුලි බල සැපයුමට සපයන දායකත්වය 10% දක්වා අවම මට්ටමකට ළඟ කරලීමට ලක් රජය උත්සහ දරන්නීය.

ශ්‍රී  ලංකාවේ බලශක්තිඅංශය මුහුණ පාන අභියෝග බොහෝ වේ. විදුලිය හා ඛනිජ තෙල් නිෂ්පාදිතයන් අඛණ්ඩව සැපයීම සහතික කරන අතරතුර, වර්ධනය වෙමින් පවතින ආර්ථිකය දේශීය බලශක්ති සම්පත් සහ ආනයනිත ඉන්ධන අතර උපක්‍රම ශීලී සමතුලිතතාවක් රඳවා ගැනීම අනිවාර්යයෙන්ම සිදු කළ යුතුව ඇත. ගෘහ අවශ්‍යතා සඳහා වන  විදුලිබල සැපයුම ශ්‍රී ලංකාවේ ජනගහනයෙන් අසන්න වශයෙන් 25% ඉක්මවා ඇත . වාණිජ බලශක්ති ජනනය සහ උපයෝගිතාවය  තවදුරටත් ඔවුන්ගේ මුල්‍ය  ශක්යතාව හා සේවා ගුණාත්මක භාවය වැඩි දියුණු කිරීම සඳහා යෙදවීම අත්‍යවශ්‍ය වේ . බලශක්ති සේවා ආයෝජන , ක්‍රියාත්මක කිරීම, නියාමනය කිරීම හා බලශක්තිය බෙදාහැරීම  ජනග්‍රහණයට සාපේක්ෂව  වැඩි දියුණු කළ යුතුය.

ජාතික බලශක්ති ප්‍රතිපත්තිය බා-ගත කරන්න( ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් සම්පාදනය කොට ඇත) >>

වර්තමාන දත්ත වාර්තාව  ( 18/12/2015 දින දක්වා යාවත්කාලීන වාර්තාව )

අංකය හැදින්වීම ව්‍යපෘති අංශය ව්‍යපෘති ගණන මෙගා වොට්‌ (MW)
01 භාවිත ව්‍යපෘති කුඩා ජල විදුලි බලාගාර 147 299.469
සුළං ශක්තිය 15 123.850
කෘෂිකාර්මික හා කාර්මික අපද්‍රව්‍ය මගින් නිපදවන බලශක්තිය 4 13.080
ජෛව ස්කන්ධ (ඩෙන්ඩ්‍රෝ) බලශක්තිය 4 10.520
සූර්ය ශක්තිය 3 1.360
මුළු භාවිත 167 441.997
Capture01
Year 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014
Capacity (MW) 73 88 112 119 161 181 214 248 321 367 448
Annual_02_2015
Year 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014
Energy (GWh) 206 280 346 344 435 546 727 722 730 1178 1215

Non-Conventional Renewable Energy Tariff

sub_page-news

The government of Sri Lanka has identified the development of Renewable Energy Projects, as a matter of policy to diversify the electricity sector from high cost thermal power generation. Therefore, required incentives and assistance was provided for the renewable energy resource development (Mini Hydro, Bio Mass, Wind, etc.,). Further National Energy Policy 2006 has identified fuel diversify and energy security in electricity generation as a strategic objective and development of renewable energy projects was identified as a part of this strategy. In view of above action has been taken to introduce a cost based, technology specific, three-tier tariff instead of avoided cost based tariff with effect from year 2007.

Cost based, technology specific NCRE Tariff

The cost based approach of determining tariffs for NCRE power plants is commonly used in many countries. The tariff that is computed using this method, allows a project developer to cover its O & M and capital costs. Besides, it ensures an assured return on capital.

This method analyses the cash flows as a result of the project activity with return on equity as one of the components of cash outflow and estimates annual cost of generation. There are some variations in the application of this method. The tariff can be given in tiers where in the initial years (typically the loan repayment period), the tariff given is higher and then lower tariff is given for the subsequent periods, which covers the operational costs and the return on the investment. The cost escalations, the O&M escalation, fuel cost escalation, and incentives in terms of subsidy or other fiscal incentives can also be included while estimating tariffs by this method. The tariff calculated by this method varies from technology to technology depending upon the performance and costs.  Moreover, the tariff estimation by this method solely depends on the cost and performance of the project/ technology.

In the cost based approach, ideally tariff should be estimated for each project. However, due to resource and time constraints, technology benchmarking is commonly used wherein the average parameters such as the plant factor and, capital costs, are used for estimation of tariff.

Cost based, technology specific NCRE Tariff effective from 01/01/2012 until further notice

sppa_framew3

අදාළ කාර්යය පිළිබඳව උනන්දුවක් දක්වන ලියාපදිංචි ආයතනයන්ට, ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය සමග පහත සඳහන් ආකාරයේ ව්‍යාපාරයන්හි යෙදිය හැකිය. ප්‍රධාන සේවා කොන්ත්‍රාත්තු වර්ග පහත දැක්වෙන පරිදි වේ.

sub_page-news
  • සේවා සම්බන්ධ කොන්ත්‍රාත්තු
  • ඉදිකිරීම්/නඩත්තු කොන්ත්‍රාත්තු
  • විදුලි රැහැන් මාර්ගයන්හි කොළ අතු කපා දැමීමේ කොන්ත්‍රාත්තු

සේවා කොන්ත්‍රාත්කරුවකු ලෙස ලියාපදිංචි විය හැක්කේ කෙසේ ද?

ලියාපදිංචි පෞද්ගලික කොන්ත්‍රාත්කරුවන් වෙතින් ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය ඉහත සඳහන් සේවා ලබා ගනියි. එබැවින් යමෙකු සේවා සැපයුම් කොන්ත්‍රාත්කරුවකු ලෙස ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලයේ ලියාපදිංචිවීම අවශ්‍ය වේ.

ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලයේ සෑම පලාත් කාර්යාලයක් මගින්ම මෙම සේවාවන් සඳහා සාමාන්‍යයෙන් වාර්ෂික පදනමින් කොන්ත්‍රාත්කරුවන් ලියාපදිංචි කරනු ලබයි. කොන්ත්‍රාත්කරුවන් ලියාපදිංචි කිරීම සඳහා ජාතික පුවත්පත්වල පුවත්පත් දැන්වීම් පළකිරීම මගින් ඉල්ලුම්පත්‍ර කැඳවමින් මෙම කාර්යය ආරම්භ කෙරේ. සෑම වසරකම, වර්ෂයේ අවසාන භාගයේදී (අගෝස්තු/සැප්තැම්බර කාලයේ පමණ සිට), මෙම කටයුතු සඳහා කොන්ත්‍රාත්කරුවන් ලියාපදිංචි කිරීම පිණිස ජාතික පුවත්පත් මගින් ඉල්ලීම් ප්‍රසිද්ධ කරනු ලැබේ. ලංකා ව්දුලිබල මණ්ඩලයේ අදාළ පලාත් කාර්යාලයන් වෙතින් ලබාගත හැකි ලංසු තැබීමේ ලේඛනයන් මගින් ඉල්ලා ඇති පරිදි, මේ සම්බන්ධයෙන් උනන්දුවක් දක්වන තැනැත්තන්ට තම තොරතුරු ඉදිරිපත් කරමින් මෙයට ප්‍රතිචාර දැක්විය හැකිය.

මෙම තොරතුරු ලබා ගැනීමෙන් පසු, මුල් ලියකියවිලි සමග පරීක්ෂා කරමින්, ඉදිරිපත් කර ඇති දත්තයන්හි නිරවද්‍යතාවය සොයා බලමින් ද, අදාළ පාර්ශවයන් සම්මුඛ පරීක්ෂණ ආදියට භාජනය කරමින් ද ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය මගින් තොරතුරු අගැයීමට ලක් කරන අතර ළකුණු ලබාදීමේ ක්‍රමයක් මත තෝරාගැනීමේ ක්‍රියාවලිය සිදු කරනු ලබයි.

ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලයේ අවශ්‍යතාවන් සපුරාලීමේ හැකියාවක් ඇති, කොන්ත්‍රාත්කරුවන් සංඛ්‍යාව හා අයදුම්කරුවන් සංඛ්‍යාවේ අවශ්‍යතාව මත පදනම්ව, අවසාන තේරීම සිදු කරනු ලැබෙයි. තෝරාගනු ලැබූවන් ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලයේ කොන්ත්‍රාත්කරුවන් ලෙස ලියාපදිංචි කරනු ලැබෙයි.

ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලයේ පලාත් කාර්යාලයන්හි ප්‍රධාන ඉංජිනේරු – වාණිජ ඇමතීමෙන්, කොන්ත්‍රාත්කරුවන් ලියාපදිංචි කිරීම සඳහා දැන්වීම් පළකරනු ලබන කාලවේලාවන් පිළිබඳව විස්තර ලබා ගත හැකිය.